Từ ngày 01/01/2026, mô hình quản lý thuế mới đối với hộ, cá nhân kinh doanh được áp dụng theo Quyết định 3389/QĐ-BTC năm 2025. Một trong những điểm được quan tâm nhiều là: Hộ kinh doanh có bắt buộc phải mở tài khoản ngân hàng riêng hay không?
Bài viết này sẽ giúp bạn:
- Hiểu 3 nhóm hộ kinh doanh theo doanh thu tính thuế
- Biết nhóm nào bắt buộc phải mở tài khoản ngân hàng riêng
- Nắm được quyền của cơ quan thuế với tài khoản ngân hàng
- Một số lưu ý thực tiễn khi chuẩn bị chuyển sang mô hình mới
1. Tóm tắt mô hình 3 nhóm hộ kinh doanh từ năm 2026
Theo bảng 2 ban hành kèm Quyết định 3389/QĐ-BTC năm 2025 về mô hình quản lý thuế hộ, cá nhân kinh doanh, hộ kinh doanh được chia thành 3 nhóm chính theo doanh thu:
- Nhóm 1:
- Doanh thu ≤ 200 triệu đồng/năm
- Không phải nộp thuế GTGT, không phải nộp thuế TNCN
- Nhóm 2:
- Doanh thu trên 200 triệu đến 3 tỷ đồng/năm
- Thuế GTGT tính theo tỷ lệ % trên doanh thu hoặc khấu trừ nếu tự nguyện và đủ điều kiện
- Thuế TNCN tính theo tỷ lệ % trên doanh thu từng ngành nghề
- Nhóm 3:
- Doanh thu trên 3 tỷ đồng/năm
- Thuế GTGT bắt buộc áp dụng phương pháp khấu trừ nếu đủ điều kiện
- Thuế TNCN tính trên thu nhập tính thuế (doanh thu trừ chi phí hợp lý) với thuế suất 17% hoặc cao hơn tùy quy định cụ thể
Bảng này đồng thời quy định luôn về:
- Nghĩa vụ kê khai doanh thu (2 lần/năm, theo quý, theo tháng)
- Yêu cầu về hóa đơn (khuyến khích hoặc bắt buộc dùng hóa đơn điện tử / máy tính tiền)
- Chế độ sổ sách kế toán áp dụng cho từng nhóm
2. Hộ kinh doanh nào bắt buộc phải mở tài khoản ngân hàng từ 01/01/2026?
Tại cùng bảng nêu trên, phần “Tài khoản ngân hàng” quy định:
- Nhóm 1 (≤ 200 triệu/năm):
👉 Không bắt buộc phải mở tài khoản ngân hàng riêng phục vụ kinh doanh. - Nhóm 2 (200 triệu – 3 tỷ/năm):
👉 Bắt buộc phải mở tài khoản riêng phục vụ kinh doanh. - Nhóm 3 (> 3 tỷ/năm):
👉 Bắt buộc phải mở tài khoản riêng phục vụ kinh doanh.
Bài viết trên Thư Viện Pháp Luật kết luận rõ:
Từ 01/01/2026, khi bỏ thuế khoán, sẽ có 03 nhóm hộ kinh doanh theo doanh thu. Trong đó, việc mở tài khoản ngân hàng riêng phục vụ kinh doanh là bắt buộc đối với:
- Hộ kinh doanh có doanh thu từ trên 200 triệu đến dưới 3 tỷ đồng/năm, và
- Hộ kinh doanh có doanh thu trên 3 tỷ đồng/năm.
Như vậy:
- Không phải tất cả hộ kinh doanh đều bắt buộc mở tài khoản ngân hàng từ 01/01/2026.
- Chỉ hộ kinh doanh nhóm 2 và nhóm 3 (doanh thu trên 200 triệu/năm) mới bắt buộc phải mở tài khoản ngân hàng riêng đứng tên hộ, dùng cho hoạt động kinh doanh.
3. Vì sao cơ quan thuế yêu cầu tài khoản ngân hàng riêng?
Trong mô hình quản lý mới, ngân hàng được xem là “kênh dữ liệu” quan trọng để theo dõi:
- Doanh thu thực tế (nhất là khi thanh toán không dùng tiền mặt tăng lên)
- Dòng tiền liên quan đến kinh doanh, tách biệt với chi tiêu cá nhân
Mặc dù bài viết gốc không liệt kê chi tiết lý do, nhưng có thể thấy việc yêu cầu tài khoản riêng phục vụ kinh doanh giúp:
- Minh bạch hơn trong quản lý doanh thu – chi phí – thuế
- Hạn chế tình trạng “gộp chung” tiền bán hàng với tiền cá nhân
- Tạo cơ sở cho các quy định về thanh toán không dùng tiền mặt (ví dụ: khoản chi từ 5 triệu trở lên phải chuyển khoản để được tính chi phí hợp lý – theo một số dự thảo, định hướng chính sách mới)
4. Cơ quan thuế có quyền yêu cầu cung cấp nội dung giao dịch tài khoản không?
Ngoài câu hỏi về việc phải mở tài khoản, bài viết của Thư Viện Pháp Luật còn giải đáp thêm: cơ quan thuế có quyền yêu cầu người nộp thuế cung cấp nội dung giao dịch của tài khoản ngân hàng hay không?
Căn cứ Điều 19 Luật Quản lý thuế 2019, cơ quan quản lý thuế có quyền:
- Yêu cầu người nộp thuế cung cấp thông tin, tài liệu liên quan đến nghĩa vụ thuế,
- Bao gồm cả số hiệu và nội dung giao dịch của các tài khoản mở tại ngân hàng thương mại, tổ chức tín dụng.
Kết luận của TVPL:
Cơ quan quản lý thuế có quyền yêu cầu người nộp thuế cung cấp nội dung giao dịch của các tài khoản ngân hàng đã mở, khi cần thiết cho việc xác định nghĩa vụ thuế.
5. Một người có thể đăng ký nhiều hộ kinh doanh không?
Bài viết cũng nhắc lại quy định tại Điều 83 Nghị định 168/2025/NĐ-CP:
- Mỗi cá nhân hoặc thành viên hộ gia đình chỉ được đăng ký một hộ kinh doanh trong phạm vi toàn quốc.
Điều này có nghĩa là:
- Bạn không thể đứng tên 2–3 hộ kinh doanh khác nhau trên toàn quốc.
- Nếu muốn mở rộng quy mô, có thể cân nhắc chuyển sang loại hình doanh nghiệp thay vì chia nhỏ nhiều hộ kinh doanh khác nhau.
6. Hộ kinh doanh nên chuẩn bị gì từ bây giờ?
Với các quy định mới áp dụng từ 01/01/2026, hộ kinh doanh – đặc biệt là nhóm có doanh thu trên 200 triệu/năm – nên bắt đầu chuẩn bị:
- Rà soát doanh thu 1–2 năm gần nhất
- Ước tính xem mình thuộc nhóm 1, 2 hay 3 để biết có bắt buộc mở tài khoản ngân hàng riêng hay không.
- Mở tài khoản ngân hàng đứng tên hộ kinh doanh (nếu thuộc nhóm 2, 3)
- Tách bạch rõ dòng tiền kinh doanh và cá nhân.
- Sử dụng tài khoản này cho các khoản thu – chi liên quan đến kinh doanh, nhất là giao dịch từ vài triệu đồng trở lên.
- Tập thói quen quản lý doanh thu – chi phí – hóa đơn chặt chẽ
- Sử dụng hóa đơn điện tử,
- Ghi chép hoặc dùng phần mềm để tổng hợp số liệu,
- Chuẩn bị dữ liệu phục vụ kê khai và đối chiếu khi cơ quan thuế kiểm tra.
- Ứng dụng công nghệ để giảm tải cho chủ hộ
- Các phần mềm như Sasuco giúp:
- Quản lý, phát hành và lưu trữ hóa đơn điện tử
- Theo dõi doanh thu, dữ liệu phục vụ kê khai thuế theo kỳ
- Hạn chế sai sót trong số liệu khi chuyển sang mô hình quản lý mới
- Các phần mềm như Sasuco giúp:
7. Kết luận
Từ 01/01/2026:
- Không phải tất cả hộ kinh doanh đều bắt buộc mở tài khoản ngân hàng.
- Quy định bắt buộc mở tài khoản ngân hàng riêng phục vụ kinh doanh áp dụng cho:
- Hộ kinh doanh có doanh thu trên 200 triệu đến 3 tỷ đồng/năm, và
- Hộ kinh doanh có doanh thu trên 3 tỷ đồng/năm.
Đồng thời, cơ quan thuế có quyền yêu cầu người nộp thuế cung cấp nội dung giao dịch tài khoản khi cần để xác định nghĩa vụ thuế. Vì vậy, hộ kinh doanh nên chủ động:
- Tách bạch dòng tiền,
- Sử dụng hóa đơn điện tử và phần mềm quản lý,
- Lưu trữ chứng từ, số liệu rõ ràng để giảm rủi ro khi thanh tra, kiểm tra thuế.
Xem thêm
👉 Chế độ kế toán hộ kinh doanh 2026 theo doanh thu tính thuế
👉 Hạn chuyển đổi từ hộ khoán lên kê khai: Hộ kinh doanh cần biết gì?
👉 Các chính sách thuế mới có hiệu lực trong năm 2025 doanh nghiệp cần biết
👉 Những lỗi kê khai thuế thường gặp và cách khắc phục
